Bağırsak hastalıklarında beslenme danışmanlığı, gastroenteroloji takibinizin yerine geçmez; onunla aynı anda yürür. Tanı, ilaç ve hangi tetkikin isteneceği hekiminizin işidir. Benim işim, hangi yiyeceğin sizde neyi tetiklediğini kayıtla ayırmak ve kısıtlamayı zamanında kapatmak. Süreç baştan sona çevrim içi ilerler.
Bağırsak tarafında danışanlarımın çoğu bilgiyle değil, çelişkiyle geliyor. Bir listede yasak olan besin başka listede serbest; bir kaynak eliminasyonu uzatmayı öneriyor, diğeri kısaltmayı. Aşağıda anlattığım şey o listelerden bir yenisi değil: sizin kendi tablonuzu nasıl ayırdığım ve bu sürecin gastroenteroloji takibinizin neresinde durduğu.
Raporunuz Normal Çıktıysa Süreç Nerede Başlıyor?
Endoskopi ya da kolonoskopi raporunun temiz gelmesi şikâyetinizin yok sayılması demek değil. Fonksiyonel tablolarda bulgular normal görünürken semptomlar gerçek olur; o noktada elimizde tek somut veri kalır: sizin kaydınız. Süreç bu yüzden raporunuzla, ilaç ve takviye listenizle, varsa hekiminizin istediği tahlil sonuçlarıyla ve birkaç günlük öğün-şikâyet kaydıyla başlıyor. Hangi tetkikin isteneceğine hekiminiz karar veriyor; ben gelen sonucu beslenme açısından okuyorum.
Şikâyetin ağırlığı mide tarafındaysa, yani yanma, erken doyma ve epigastrik ağrı öndeyse, süreci mide tablosuna göre beslenme başlığından yürütmek daha verimli. Gaz, şişkinlik ve dışkılama düzeni öndeyse bu sayfadaki danışmanlık uygun. İkisi birlikteyse hangisinin öncelikli olduğunu anamnez değerlendirmesinde birlikte belirliyoruz.
Kişiye özel diyet programı için hemen başlayın!
Online Randevu AlAtak Dönemi mi, Sakin Dönem mi? Plan Ona Göre
Crohn ve ülseratif kolitte tek bir plan yok; dönem planı belirliyor. Sakin dönemde iş çeşitliliği geri kazanmak, eksilen mikro besinleri sofradan kapatmak ve uzun vadede sürdürülebilir bir düzen kurmak. Atak döneminde ise öncelik değişiyor: kısıtlama artıyor, öğün sıklığı değişiyor ve amaç kilo ile kas kaybını durdurmak oluyor. Ağır atakta ya da hastane yatışında beslenme servisteki ekibin işidir; ayaktan plan yazmıyorum.
SIBO tanısından sonra hangi yiyeceği ne kadar rahat yediğinize bakarız. Örnek öğünler ilk görüşmeye hazırlanırken işinize yarayabilir. Test ve tedavi kararını gastroenteroloji hekiminizle görüşün.
Eliminasyon Takvimini Kim Kapatıyor?
Bağırsak tarafında en sık gördüğüm hasar, eliminasyonun başlatılması değil kapatılmaması. Kısıtlama rahatlattığı için insan bırakmak istemiyor; oysa sıkı fazın uzaması bağırsak florasını fakirleştiriyor ve tabloyu okunamaz hale getiriyor. Sıkı fazın ne kadar sürebileceğini ve neden bir üst sınırı olduğunu FODMAP rehberinde ayrıntılandırdım.
Burada sattığım şey o takvimi başlatmak değil, zamanında kapatmak. Yeniden ekleme fazında hangi grubun hangi sırayla deneneceğine, ne kadar bekleneceğine ve bir tepki çıktığında ne yapılacağına birlikte karar veriyoruz; kayıt olmadan bu faz tahmine dönüşüyor ve genellikle yarıda kalıyor. Gerekiyorsa bir grubun kalıcı olarak dışarıda kalmasına da karar veriyoruz, ama bu karar semptom kaydına dayanıyor, korkuya değil.
Takip Neyin Üstüne Kuruluyor?
Sürecin içinde şunlar var: size özel program ve hazırlaması kolay tarifler, fotoğraflı öğün analizi, 2 haftada bir sesli görüşme, aralarda WhatsApp üzerinden yazışma desteği, kilo ve vücut ölçümü takibi. Görüşmelerin omurgası tek soru: hangi öğünden sonra ne oldu? Şikâyet günlüğü ile öğün fotoğrafları yan yana konduğunda tetikleyici çoğu zaman tahmin edilenden farklı çıkıyor.
İlk iki hafta çoğu zaman kısıtlamayla değil, mevcut düzeni görünür kılmakla geçiyor. Bağırsak tarafında en pahalı hata, tetikleyiciyi yanlış tahmin edip sofradan gereksiz bir grubu çıkarmak; kayıt olmadan bu tahmin neredeyse kaçınılmaz oluyor. İlk sesli görüşmede bir liste vermiyorum; birlikte okuyoruz: hangi öğün atlanıyor, ne zaman aceleyle yeniyor, şikâyet gerçekten yemekten sonra mı çıkıyor yoksa stresli günlerde mi yoğunlaşıyor. Programın ilk sürümü bu okumadan sonra yazılıyor.
Kapsam üç pakette de aynı; paketler arasında yalnızca süre ve ücret değişir, görüşme sıklığı değişmez. Görüşmeler sesli yapılır, görüntülü görüşme yoktur. Süreç baştan sona çevrim içi yürür. Ödeme havale/EFT ile alınır, ücret iadesi yapılmaz.
Reçete Etmediğim Şeyler
Antibiyotik veya bağırsak hareketlerine yönelik ilaç kararını hekiminiz verir. Kullandığınız takviye ve probiyotiği kayda alır, kullanım talimatını ve olası etkileşimleri gerektiğinde hekim veya eczacınızla netleştirmenizi isterim. Beslenme görüşmesinde tolere ettiğiniz fermente besinlere yer verebiliriz; yoğurt veya kefir, belirli bir probiyotik ürününün yerine geçmiş sayılmaz.
Tanı koymuyorum, tetkik istemiyorum ve gelen sonucu tıbbi olarak yorumlamıyorum. Biyolojik ajan, kortizon ya da başka bir ilacın dozuna dair karar tamamen hekiminize ait; ben o tedavinin yanında sofrayı kuruyorum.
Ne Zaman Beklemeden Hekime Gidilir?
Bazı belirtilerde beslenme değişikliği beklemeye alınır: dışkıda kan ya da siyah katran görünümü, istemsiz ve açıklanamayan kilo kaybı, geceleri uykudan uyandıran karın ağrısı, ateşle birlikte giden ishal, sürekli kusma ya da yeni başlayan yutma güçlüğü. Bunlarla birlikte demir eksikliği anemisi varsa ya da ailede kolon kanseri öyküsü bulunuyorsa öncelik hekim değerlendirmesidir. Anamnez değerlendirmesinde böyle bir tablo görürsem süreci açmıyor, önce hekiminize yönlendiriyorum.
Yeni Bir Yasak Listesi Vermeyeceğim
Ücretsiz başvurunuzun ardından anamnez formunuzdaki bilgileri değerlendiriyorum; süreç size uygun değilse bunu sizinle paylaşıyorum. Uygunsa raporunuz, ilaç listeniz ve birkaç günlük kaydınızla başlıyoruz.



